Bu rehber, kuyumcu atölyesinde banyo ve kalem rodajın nasıl uygulandığını, akım ve sürenin nasıl ayarlandığını ve banyonun nasıl saklanacağını özetler. Değerler her ürün için farklı olduğundan, kullandığınız rodaj ürününün talimatı her zaman önce gelir.

Rodaj İçin Gerekenler

  • Ayarlanabilir doğru akım güç kaynağı (redresör)
  • Platinli titanyum anot
  • Isıya dayanıklı cam beher veya rodaj tankı
  • Gerekirse ısıtıcı
  • Askı, tel veya klips
  • Ultrasonik temizleyici ve elektrolitik yağ alma banyosu
  • Saf su ile durulama kapları

Banyo Rodaj Adımları

  1. Cila ve temizlik: Parça son haline getirilir, cila pastası ultrasonikte temizlenir.
  2. Yağ alma: Elektrolitik yağ alma ile yüzeydeki görünmeyen yağ alınır.
  3. Durulama: Parça temiz suyla iyice durulanır. Gerekirse kısa bir asit aktivasyonu yapılır ve tekrar durulanır.
  4. Rodaj: Parça askıyla katoda (eksi kutup) bağlanır, akım açıkken banyoya daldırılır ve belirlenen süre boyunca hafifçe hareket ettirilir.
  5. Geri kazanım durulaması: İlk durulama ayrı bir kapta yapılır; bu su rodyum içerdiği için saklanır.
  6. Son durulama ve kurutma: Saf suyla durulanır, hemen kurutulur.

Kalem Rodaj Adımları

  1. Parça temizlenir ve yağı alınır, kalem rodaj yapılmayacak bölgeler gerekirse maskelenir.
  2. Parça eksi kutba, kalem artı kutba bağlanır.
  3. Kalem ucu çözeltiye batırılır ve istenen bölgeye düzgün hareketlerle sürülür.
  4. Bölge eşit beyazlığa ulaşınca işlem bitirilir, parça durulanıp kurutulur.

Ayrıntılı anlatım için Kalem Rodaj Nasıl Yapılır? yazımıza bakabilirsiniz.

Akım ve Voltaj Nasıl Ayarlanır?

Rodajda önemli olan, parçanın yüzey alanına düşen akımdır. Büyük parça daha fazla akım ister, küçük parça daha az. Bu yüzden her parça için aynı voltaj her zaman aynı sonucu vermez.

  • Üreticinin önerdiği aralıktan başlayın.
  • Önce deneme parçasıyla rengi kontrol edin.
  • Yüzey koyu veya mat çıkıyorsa akım fazladır.
  • Kaplama sarımsı ve eksikse akım azdır ya da süre kısadır.

Kaplama Süresi

Süre; banyodaki rodyum miktarına, akıma ve istenen kaplama kalınlığına bağlıdır. Banyo yoruldukça aynı sonucu almak için süre uzar. Bu da banyonun takviye veya değişim zamanının geldiğini gösterir.

Rodaj Banyosunun Asitliği

Sülfat bazlı rodaj banyoları kuvvetli asidiktir (pH 1'in altında). Bu yüzden pH kâğıdıyla ölçüm pratikte pek bilgi vermez. Banyonun durumunu anlamak için renk, parlaklık, kaplama hızı ve gerekirse laboratuvar analizi daha işe yarar. Kullandıkça asit oranı yükselir ve banyo yorulur.

Rodaj Banyosu Nasıl Saklanır?

  • Ağzı kapalı, etiketli, asitlere dayanıklı bir kapta
  • Toz ve güneşten uzak, serin bir yerde
  • Başka kimyasallarla karıştırmadan
  • Çocukların ulaşamayacağı bir yerde

Güvenlik

Rodaj banyosu kuvvetli asit içerir. Çalışırken eldiven ve gözlük kullanın, ortamı havalandırın. Banyo ısıtılıyorsa çıkan buharı solumayın.

GWOLF, İstanbul Fatih'te kuyumcu atölyeleri için banyo ve kalem rodaj ürünleri üretir. Ürünler için Rodaj Ürünleri sayfasına bakabilirsiniz.